De scholen worden democratische scholen genoemd omdat dat internationaal gezien handig is.

Democratische scholen wereldwijd voldoen aan twee uitgangspunten: Gelijkwaardigheid tussen volwassenen en kinderen en de leerlingen/studenten geven zelf vorm aan hun eigen leerroute. Ofwel: er zijn geen verplichte lessen, leerlingen kiezen zelf wat, hoe, wanneer en met wie ze leren.

In Nederland werken dus veel democratische scholen sociocratisch. Door de naam democratische scholen zou verwarring gewekt kunnen worden. Zouden we de scholen echter sociocratische scholen noemen, dan dekt dat ook niet de lading, want er kan wel sociocratisch gewerkt worden op scholen, waarbij er toch gewerkt wordt vanuit een verplicht curriculum. En dan voldoet zo’n school dus weer niet aan de criteria voor democratische scholen.

Ben ik nog te volgen? Waar ik naar op zoek ben is een term voor democratische scholen die werken met consent besluitvorming en het sociocratisch kringen model.

Wie heeft suggesties? Ik ben heel benieuwd!



De wereld is veranderd, onze kijk op leren is veranderd en de leerling is veranderd. Maar ons schoolsysteem en de pedagogische aanpak in de klas is in de basis bijna onveranderd gebleven gedurende de afgelopen 100 jaar. Dit staat in sterk contrast met de snelheid van veranderingen die hebben plaatsgevonden op andere vakgebieden. De kennis en vaardigheden die nodig zijn om jonge mensen op te leiden, voorbereid op hun toekomst, daagt ons uit om het schoolsysteem zelf en de manier van werken in onderwijs kritisch onder de loupe te nemen. Geen onderwijsvernieuwing – maar het onderwijs vernieuwen – is het motto.

Op 14 januari biedt het congres ‘Onderwijs Vernieuwen’ een platform om elkaar te inspireren en te mobiliseren. Zodat er een stroomversnelling in onderwijs vernieuwen ontstaat. Doe jij mee?
Uitgebreide informatie en opgeven via de website Onderwijs Vernieuwen

John Moravec, bekend onderwijsfuturist, zal als gastspreker zijn visie op de toekomst van onderwijs geven en gaat met deelnemers in gesprek “how to leapfrog into the future”. Er is verder uitgebreid aandacht voor Democratisch onderwijs en er is een breed palet aan vernieuwingsinitiatieven aanwezig van particulier, regulier, universitair en hoger beroepsonderwijs.

Twee kenmerken van Democratisch onderwijs zijn:
Gelijkwaardigheid in besluitvorming
Vrije keuze om dagelijkse activiteiten te kiezen, ofwel zelf kiezen hoe, wat, wanneer en met wie je activiteiten onderneemt.

Elke Democratische school draagt een heel eigen karakter. Dit hangt af van de leerlingen/studenten en de stafleden die samen de school vormgeven. Ook speelt de omgeving van de school een rol. In Nederland zijn er Democratische Sudbury-scholen en Democratische scholen die werken volgens de Sociocratische Kringorganisatie Methode (SKM), de sociocratie.

Wereldwijd zijn er veel democratische scholen. De meeste scholen in Nederland en België zijn aangesloten bij de european democratic education community, de eudec.
Zie voor een overzicht van Democratische Scholen in Nederland en België www.democratischescholen.nl

Onderneem je eigen leven! Dat is wat de leerlingen bij democratische school L-essense in Apeldoorn gaan doen. Ze ondernemen hun eigen schoolleven, net als de docenten cq stafleden die er werken. L-essense wordt een democratische school voor leerlingen van 4 tot en met 18 jaar waar basis en voortgezet onderwijs in elkaar over lopen. Leerlingen, ouders en stafleden geven samen de school vorm. De leerlingen kiezen hun eigen leerweg, ontdekken waar zij goed in zijn, wat ze leuk vinden en wat zij nog te leren hebben. Ze zijn zelf verantwoordelijk voor hun eigen leerweg waardoor hun zelfbewustzijn en zelfvertrouwen groeit.

Leren van en met elkaar gebeurt elke dag, ieder moment en overal. Dat kan tijdens een wiskunde of biologieles zijn, maar het gebeurt vooral ook tijdens het spelen, tijdens de vele overlegmomenten en het dagelijks samenwerken. De gedachte hierachter is dat leerlingen het meest efficiënt en effectief leren wanneer zij intrinsiek gemotiveerd zijn. Omdat de leerlingen bij L-essense zelf kiezen wat zij willen doen, wanneer zij dat doen en met wie, hebben ze plezier in wat zij doen. Vanuit de intrinsieke motivatie ontstaat de beweging naar leren. Ieder mens is van nature nieuwsgierig en wil graag een deel zijn van de samenleving waartoe hij behoort. Leerlingen die vertrouwd zijn met de verantwoordelijkheid voor hun eigen leerweg en ontwikkeling, weten vaak wat ze met hun leven willen doen en groeien op tot authentieke en zelfbewuste volwassenen. Volwassenen die zelf nadenken, weten wie ze zijn, wat ze willen en wat ze kunnen. Zodat ze, in onze ogen, het allerbelangrijkste vinden: hun eigen plek in de wereld!

Met L-essense willen wij een uitdagende en levensechte leeromgeving bieden waarin leerlingen zelf de leerweg kiezen die het beste bij hun talenten en hun ambities past. Wij hebben een team met zeer bekwame, bevoegde en inspirerende mensen gevormd waarmee wij de school aan het opstarten zijn. Wij zoeken nog een pand in Apeldoorn, verder is alles aanwezig om op 1 februari 2012 van start te gaan.

Bent u op zoek naar een school waar leerlingen op hun eigen manier en in hun eigen tempo mogen leren, waar ze hun eigen keuzes maken, waar leerlingen in hun kracht staan en waar ze, gesteund en begeleid door stafleden, hun weg vinden en mogen gaan? Kom dan kennismaken met onze school tijdens de informatieavond op dinsdag 8 november 2011 in Dorpshuis de Hoge Weye aan de Dorpstraat 28/36 te Beekbergen. Inloop vanaf 19.45u, we starten om 20.00u.

Voor informatie kunt u contact opnemen met Eline van den Berg, initiatiefnemer en staflid, via mail: contact@l-essense.nl , tel: 06 19029256 of kijk op onze website www.l-essense.nl.

Open middag Terra Incognita op 27 oktober van 14.00 tot 16.00 uur, Dorpsstraat 30 in Bergharen, meer informatie via

Ben je op zoek naar een school waar jij kan leren wat jij wilt, oefenen voor het halen voor een diploma, of juist alleen met muziek bezig zijn? Zo’n school bestaat!

En ik, Lika van 14 jaar, zit er op. Democratische school Terra Incognita in Bergharen is een school voor leerlingen van 4 t/m 18 jaar oud zonder vaste klaslokalen of verplichte vakken. Een school die kinderen alle ruimte en ondersteuning biedt voor hun eigen ontwikkeling. Tuinieren in de moestuin, muziek maken, websites bouwen, koken of samenwerken in de techniekruimte, het kan hier allemaal. Ik kies er voor om te werken richting mijn eindexamen vwo en ik volg op dit moment lessen in de vakken Spaans, wiskunde, Engels, maatschappijleer en biologie. Ik zou ook nog kunnen kiezen uit bijvoorbeeld: Arabisch, Russisch, aardrijkskunde, geschiedenis, wereldoriëntatie, techniek, textiel, kunst, geschiedenis, toneel, muziek, zang, beweging, koken, etc. Oja, ik ben ook nog voorzitter van de bemiddelings-kring bij ons op school.

Op een democratische school wordt onderwijs ingericht door de leerlingen zelf, in samenwerking met stafleden, begeleiders en docenten. Bijna alle beslissingen binnen de school worden gemaakt in de schoolkring. Stel je wilt een regel maken over het gebruik van de computers of boeken aanvragen. Dan wordt daar in de schoolkring een sociocratisch besluit over genomen, iedereen heeft stemrecht en ieders stem weegt even zwaar.

Terra Incognita houdt een open middag op donderdag 27 oktober.
Je bent van harte welkom om langs te komen en zelf te ervaren wat democratisch onderwijs is. We hebben een programma, dus kom op tijd.

Meer informatie over De Ruimte Soest is te vinden op www.deruimtesoest.nl De school is te vinden aan de Insingerstraat 39 in Soest.

Op Democratische School De Ruimte Soest krijgen leerlingen van 4 t/m 18 jaar de kans díe dingen te leren, die zij denken nodig te hebben in hun latere leven. Er wordt uitgegaan van hun eigen motivatie om te willen leren.

Uit ervaring is gebleken dat namelijk alle kinderen leergierig zijn. Ze willen bijvoorbeeld weten hoe zeep gemaakt wordt, hoe vliegtuigen vliegen, hoe ver de maan en de aarde van elkaar staan, hoe je ingewikkelde sommen kunt uitrekenen, hoe je ‘elfjes’ (gedichten) kunt schrijven, hoe je Spaans leert spreken, etc.

Op een Democratische school kies je zelf wat en hoe je wilt leren en dan blijkt dat vrijwel alle kinderen graag willen lezen, rekenen en schrijven.

Een ander uitgangspunt van Democratisch Onderwijs is dat kinderen en volwassenen een gelijkwaardige stem hebben in de besluitvorming. Besluiten worden gezamenlijk in de schoolkring genomen, het kloppend hart van de school. Daarmee functioneert de school als mini-maatschappij, waar alle aspecten van samen een gemeenschap vormen, dagelijks geoefend worden.

Onderwijs op De Ruimte is Anders, heel anders. En ja, wat doe je dan? Heel frustrerend om daar te zijn en niemand tegen te komen die zegt wat je moet doen, want als je dat gewend bent dan valt het niet mee om het opeens zelf te doen. Democratisch noemen ze het, nou lekker, ik dacht dat is mooi kan ik doen wat ik zelf wil en niemand die zegt dat ik iets moet. Nu weet ik het even niet meer en het grote probleem is dat je niet weet wat je niet weet en dat zo’n staflid ook niet weet wat je niet weet omdat hij (lees ook zij) alleen weet wat hij weet en dus niet kan weten wat jij niet weet. Kijk bijvoorbeeld naar de vraag: “Wat wil je doen dit jaar?” Dus ik dacht: “Gewoon wat leuke dingen doen en een paar vakken volgen, een profiel kiezen en dan over een paar jaar examen doen; lijkt me simpel. Vervolgens geeft hij me het advies om een plan te gaan schrijven, met een doel een weekrooster en een planning, en dat dan met Word en Excel op de computer. Kan ik het niet schrijven? En wat is Excel? Nee niet schrijven maar met Word op de computer. En Excel is ook een computer programma waar je heel goed een planning mee kunt maken, omdat het gebruik van computers ook onderdeel is van de eindtermen. En wat is dan het verschil tussen een weekrooster en een planning? Snap je? Het is veel ineens om allemaal op een rijtje te krijgen. Dus ik weet het niet met die democratie. Kunnen we toch niet een beetje structuur doen, voor het gemak enzo?

de Mo Cratie

Datum:dinsdag 18 oktober
waar: KABERopleiding .Schapendreef 13. Breda.
tijd: 19.30 inloop. 20.00-22.00 informatieavond.

Voor meer info omtrent Democratisch Onderwijs kan je kijken op de site van Baudy Wiechers: www. infini.nu. Baudy is oprichter van een Democratische school en betrokken bij de opstart van meerdere scholen in Nederland.Zij zal ons deze avond informeren.

Vriendelijke groeten van Mirjam Hoedemaker.

Dit waren antwoorden die genoemd werden:

• Op mijn andere school gaven leraren antwoord op hun eigen vragen. Mijn eigen vragen daar krijg ik geen antwoord op. Hier wel;
• Wij willen niet dat ons kind zich aanpast aan het onderwijs, maar dat het onderwijs zich aanpast;
• Niet in een hokje;
• Tijd voor je talenten en tijd voor je ontwikkelpunten;
• Mijn kind heeft hier zelf voor gekozen;
• je krijgt de vrijheid om verantwoordelijkheid te nemen voor je eigen ontwikkeling;
  
• hier zijn mijn kinderen happy;
• omdat hij het hier kan en op een andere school kan hij niet;
• omdat ik mijn eigen plek kan ontdekken in de school; ik krijg daar de tijd voor;
• Shit, wat is dit een moeilijke school. Je mag het allemaal zelf organiseren, maar dat is niet eenvoudig. Het geeft veel opbrengst/rendement omdat je het zelf ontdekt. Het is leren “for ever”;
• Wat je leert, leer je echt;
• Persoonlijke ontwikkeling is niet in een tijdsschema te vatten;
• Omdat het zo’n georganiseerde chaos is;
• Omdat ook de ouders mogen leren om los te laten hoe het hoort;
• Vertrouwen om mee te geven. Als je je kind vertrouwd, dan krijgt je kind zelf ook vertrouwen;
• Alles wat ik in wezen belangrijk vindt, vind ik terug in deze school;
• Ik leer hier dat structuren zinvol zijn;
• Fijn dat het niet meer allemaal voor mij bedacht wordt, hoewel …. nu is het balen dat niet van alles voor mij bedacht wordt;
• Ruimte voor creatieve processen. Soms duurt dat maar 5 minuten en soms duurt dat jaren;
• Er is nieuw contact tussen kinderen en volwassenen. De kaarten worden opnieuw geschud. Het is echt;
• hier wordt mijn kind serieus genomen.

Picknick met God
Er was eens een kleine jongen die God wilde ontmoeten. Hij wist wel dat het een verre reis zou worden om bij God te komen, dus pakte hij zijn kleine koffer en stopte die vol met koekjes en pakjes sap. Zo ging hij op weg. Hij was nog maar langs drie grote flats gegaan, toen hij een oude vrouw zag. Ze zat op een bank in het park en staarde zo’n beetje naar de duiven. De jongen ging naast haar zitten en deed zijn koffer open. Hij wilde wat drinken, maar toen hij net een slok wilde nemen, merkte hij dat de vrouw er erg hongerig uitzag. Daarom bood hij haar een koekje aan. Zij nam het dankbaar van hem aan en glimlachte naar hem. Haar glimlach was zo intens mooi, dat hij het nog eens wilde zien en daarom gaf hij haar ook een pakje sap.
Opnieuw schonk zij hem haar glimlach. De jongen was helemaal vertederd en verrukt!
Zo zaten ze daar de hele middag, aten en glimlachten, maar er werd geen woord gesproken.
Toen het begon te schemeren voelde de jongen zich moe worden. Hij stond op om naar huis te gaan. Maar na een paar stappen draaide hij zich om, rende terug naar de oude vrouw en omhelsde haar heel stevig. En zij schonk hem een stralende glimlach.
Toen de jongen even later thuis kwam, verbaasde zijn moeder zich over de vreugde die op zijn gezicht lag en zij vroeg: “Wat heb je vandaag gedaan dat je zo blij bent?” En hij antwoordde: “Ik heb met God gepicknickt.” Nog voordat zijn moeder nog verder kon vragen zei hij: “En weet je, zij had de mooiste glimlach die ik ooit gezien heb!” Intussen was ook de oude vrouw stralend van vreugde thuisgekomen. Haar zoon was verbluft toen hij die vredige uitdrukking op haar gezicht waarnam.
Hij vroeg: “Moeder, wat heb je vandaag beleefd, wat heeft je zo gelukkig gemaakt?” Zij antwoordde: “Ik heb in het park koekjes gegeten met God.” En voordat haar zoon nog iets kon zeggen, vervolgde ze: “En weet je, hij is veel jonger dan ik dacht!”
www.zinnigeverhalen.nl